The Vanished Birds: lata, które podróż zostawia za sobą

Simon Jimenez

Nia Imani podróżuje między gwiazdami, a znani jej ludzie starzeją się bez niej. Przyjęcie na pokład chłopca o imieniu Ahro daje jej nowe, kruche poczucie przynależności. The Vanished Birds Simona Jimeneza to kosmiczna opera o relacjach, które podróż potrafi przerwać, i o ludziach próbujących mimo tych przerw stworzyć dom. Na początku poznajemy jednak Kaedę, dziecko z rolniczego świata, które obserwuje przybyszów z wszechświata, do którego pragnie się dostać.

Już przeczytane? Znajdź następne

SamodzielnaDługaTempo: Równe

Ocena redakcyjna, nie dokładny pomiar

Przyszłość wybrana, zanim można o niej powiedzieć

Autoryzowany początek przedstawia Kaedę przy narodzinach, gdy zostaje mu usunięty dodatkowy palec. Ojciec wyobraża sobie, że chłopiec w przyszłości będzie zarządzał wioską. Nawet ciało niemowlęcia staje się częścią dorosłej opowieści o tym, jakie znaczenie będzie miało jego życie. Narrator dostrzega ograniczenia tej pełnej uczucia ambicji, zanim Kaeda będzie w stanie je rozpoznać.

Nadzieja ojca i wiedza narratora ciągną w przeciwnych kierunkach. Przepowiednia wielkości dodaje Kaedzie pewności siebie, a zarazem zakreśla ciasne granice jego przyszłości. Oczekiwany sukces należy do tej samej wioski i tej samej pracy, które wyznaczają życie rodziców. Coraz trudniej oddzielić miłość od oczekiwania, że chłopiec zostanie na miejscu.

Ludzie pod trasą przelotu

Kaeda najpierw poznaje przybyszów z innych światów z opowieści. Ich piętnastoletni cykl odbioru plonów nadaje jego ekscytacji praktyczny kontekst: jego świat uprawia coś, czego oni potrzebują. Podczas pierwszego przylotu, którego jest świadkiem, narracja trzyma się blisko jego przeciążonych zmysłów. Uwzględnia też zawstydzającą reakcję ciała, która odbiera chwili część podniosłości.

Za sprawą zawstydzenia zachwyt zachowuje fizyczną niezręczność: przytłoczenie nie czyni dziecka opanowanym ani elokwentnym. Pod powierzchnią święta obie grupy mają też różne możliwości. Przybysze mogą znów odlecieć; rolnicy zostają. Ta nierównowaga nadaje zwykłej wizycie handlowej emocjonalną siłę. Dla Kaedy statki przywożą przebłysk innego życia, gdy odbierają swoje towary.

Dar bez instrukcji

Podczas święta Kaeda wymyka się, by posłuchać kobiety grającej na drewnianym flecie. Jej urządzenie tłumaczące brzmi dla niego niesamowicie, bo nie wie, jak działa. Narracja pozwala nam rozpoznać technologię, zachowując zarazem bardziej osobliwe rozumienie dziecka. Kobieta proponuje mu instrument, zmieniając jego prywatną fascynację w spotkanie.

Flet sprowadza ogrom przylotu do czegoś, co człowiek może trzymać w rękach. Może pozostać po odlocie statku i zachować pamięć o kimś, czyje życie biegnie inną drogą. Skala sceny kurczy się od nieba do dłoni. Ten ruch nadaje spotkaniu bliskość, której sam spektakl nie mógłby zapewnić: przybyszka zauważyła właśnie to dziecko.

Podróże, które wytrącają relacje z rytmu

Szerszy opis wydawcy przedstawia kapitan Nię Imani, chłopca, który nie mówi, i wiekową kobietę, której przeszłość sięga przez kolejne pokolenia. W bezpośrednim wywiadzie dla Kirkus Jimenez wyjaśnia, że podróż przez Pocket Space sprawia, iż relacje tracą synchronizację, podczas gdy inni ludzie się starzeją. Łączy to ze znajomym wstrząsem po powrocie do miejsca, które zmieniło się bez nas.

Początek dał już czekaniu perspektywę z powierzchni planety. Późniejsze podążenie za podróżującą osobą zmienia emocjonalny kierunek tej samej drogi: odlot daje wolność i tworzy gdzie indziej nieobecność. Ta zmiana perspektywy wydaje mi się ciekawsza niż zagadka dotycząca mechanizmu szybszych podróży. Jimenez mówi też, że chciał stworzyć gejowskiego głównego bohatera wolnego od stereotypów. Ten zamiar dodaje kontekstu historii zainteresowanej tym, kto może gdzieś przynależeć.

Historia rodzinna, w której jest miejsce na stratę

Kontrast między rolniczym początkiem a zapowiadaną przez wydawcę rodziną na pokładzie wymaga cierpliwości wobec historii przechodzącej między różnymi życiami. Czytelnicy, którzy lubią powoli budowaną stawkę emocjonalną, mogą docenić poznanie najpierw kogoś spoza głównej załogi. Ci, którzy od razu szukają odprawy przed misją, mogą potrzebować więcej czasu, by znaleźć oparcie.

Ciepło początku pozostaje podszyte niepokojem. Zabieg u niemowlęcia i świadomość narratora, jak ograniczone jest to życie, nadają rodzinnej miłości niewygodny rys; wydawca zapowiada też zagrożenia dla późniejszej, improwizowanej rodziny. Więzi są tu podatne na zranienie. Ten kontrast powinien przyciągnąć czytelników szukających czułości, która pociąga za sobą konsekwencje. Osoby oczekujące stale pokrzepiającej przygody z załogą mogą woleć inny punkt wyjścia.

Trzy kierunki dalszej lektury

The Long Way to a Small, Angry Planet · Becky Chambers

Becky Chambers również umieszcza pracę, bliskość i poczucie przynależności na pokładzie statku kosmicznego.

Co się zmienia: Jej załoga złożona z różnych gatunków buduje tunel nadprzestrzenny. Warto wybrać tę książkę dla codziennego uzgadniania wspólnego życia na pracującym statku; Jimenez zaczyna od tych, którzy pozostają na ziemi, a rozdzielone linie czasu czyni częścią emocjonalnego problemu.

This Is How You Lose the Time War · Amal El-Mohtar & Max Gladstone

Amal El-Mohtar i Max Gladstone również łączą bliskość z radykalnie różnymi doświadczeniami czasu.

Co się zmienia: Ich rywalizujące agentki budują relację przez wymianę listów w obrębie konfliktu czasowego. Jimenez zaczyna od wioski, przybyszki i daru, pozwalając odczuć nierówny zasięg podróży, zanim wyjaśni jej szersze mechanizmy.

The Employees · Olga Ravn

Olga Ravn również pyta, jak zorganizowany świat podróży kosmicznych mieści tęsknotę i przywiązanie.

Co się zmienia: Jej ludzcy i humanoidalni pracownicy pojawiają się poprzez zeznania przed komisją. Ta fragmentaryczna forma instytucjonalna różni się od skupienia na zmysłach jednego dziecka na początku powieści Jimeneza.

Pytania przed lekturą

Czy najpierw trzeba przeczytać The Spear Cuts Through Water?

Nie. Wydawca przedstawia The Vanished Birds jako debiutancką powieść Jimeneza. The Spear Cuts Through Water to osobna powieść fantasy, a nie jej pierwszy tom.

Czy początek przedstawia Nię i chłopca z opisu fabuły?

Powieść zaczyna się od Kaedy na rolniczym świecie i jego pierwszego spotkania z przybyszką z innego świata, zanim szersza historia podąży za Nią i chłopcem Ahro. Dziecko z rolniczego świata i dziecko, które Nia przyjmuje na pokład, to różne postacie.

Czy Pocket Space jest formą podróży w przeszłość?

W wyjaśnieniu Jimeneza z wywiadu bezpośrednim kosztem jest utrata wspólnego czasu: podróżnicy wracają i odkrywają, że inni się postarzeli. Związek między podróżą a rozłąką to pewniejszy punkt wyjścia niż oczekiwanie klasycznej zagadki o cofaniu się w czasie.

Źródła i podejście redakcyjne

Bezpośrednia lektura obejmuje angielski początek udostępniony przez PRH Retail pod tytułem Six Harvests, od narodzin Kaedy do chwili, gdy przybyszka proponuje mu swój flet. Jest to część rozdziału 1, nie cały rozdział ani cała powieść. Pozostali bohaterowie i założenie dotyczące rodziny pochodzą z opisu wydawcy; omówienie Pocket Space i reprezentacji pochodzi z bezpośredniego wywiadu z Jimenezem. Interpretacje i porównania są autorstwa FolioRoam; założenia porównywanych utworów sprawdzono na stronach wydawców podanych w linkach.

Znajdź recenzje czytelników

Zobacz perspektywy innych czytelników. Recenzje w serwisach zewnętrznych mogą dotyczyć innych wydań.

Zewnętrzna strona; treść może być po angielsku.

Szukaj recenzji czytelników w Goodreads